AA Home > Politiek > Marc van Gestel's column
De Amerikaanse verkiezingen: alles is mogelijk
Marc van Gestel is historicus en schrijft al sinds 2003 op internet over de Amerikaanse presidentsverkiezingen, waaronder ook voor de NOS. Gedurende 2008 schrijft hij geregeld voor AllesAmerika.com een column met zijn inzichten over de verkiezingen. Marc's zeer complete weblog is www.amerikalog.com.
10 februari 2008
De landelijke verkiezingen zijn begonnen: McCain als lachende derde
Nee, hoor, denkt u, die voorverkiezingen zijn nog wel even bezig. Bij de Democraten zijn Barack Obama en Hillary Clinton nog wel even bezig en bij de Republikeinen doet naast John McCain ook nog Mike Huckabee mee.
Allemaal waar, maar toch ook niet. Op de dag dat Mitt Romney zijn fans teleurstelde en een flink aantal kilo's aankwam aan ingeslikte trots, door zich terug te trekken uit de race, begon de landelijke campagne.
Niemand twijfelt eraan dat McCain de Republikeinse kandidaat wordt, gewoonweg omdat de achterstand van Huckabee te groot is om nog in te halen (ja, in theorie, maar laten we de theorie dit keer gewoon negeren). De zelfopoffering van Romney ten gunste van de partij is tot nu toe de verrassendste daad in deze verkiezingsperiode.
McCain kan en zal zich de komende maanden, terwijl de Democraten achterop raken, presenteren als de Republikeinse kandidaat. Hij kan gaan oefenen in het presidentieel overkomen en hij kan aan de slag met het brengen van een vorm van eenheid in de Republikeinse partij, al zal hij daarvoor veel tijd kwijt zijn met het overtuigen van de (z)ware conservatieven. Wellicht dat een goede vice-presidentskeus iets zal uitmaken.
Maar in de tussentijd kijken Clinton en Obama over de heg en hopen beide dat de voorverkiezingen aan Democratische zijde snel over zijn. Zij willen alletwee gaan werken aan hun presidentiële imago, maar dat gaat niet als de ander de helft van de stemmen heeft.
En dat is het probleem van de Democratische partij op dit moment - ze is verdeeld. Niet in standpunten: Clinton en Obama denken over de belangrijkste zaken gewoon min of meer hetzelfde. Maar de partij is verdeeld over wie van de twee het beste in staat is om de verkiezingen te winnen. De ene helft denkt Obama, de andere helft denkt Clinton.
De cijfers van Super Tuesday tonen dat aan. Op dit moment heeft Obama 2 gedelegeerden meer weten te verzamelen op Super Tuesday dan Clinton. En zijn achterstand in de totaalstand heeft hij sinds dit weekend ook vrijwel weggewerkt.
De vraag is of een van de kandidaten snel komt bovendrijven. Het is ongetwijfeld waar dat Obama de grootste sprongen voorwaarts heeft gemaakt in de peilingen. Hij stond een jaar geleden mijlenver achter op Clinton, maar dan toch vooral omdat niemand nog de moeite had genomen om hem te leren kennen.
Vlak voor Super Tuesday won hij overtuigend South Carolina en de peilingen bereikten temperaturen boven koortsniveau. Vandaar dat de peilingen begonnen te ijlen. In California zou Obama volgens de laatste peilingen ruim winnen. De zoveelste keer dit verkiezingsjaar dat de peilingen er naast zaten. Niemand kan vertellen wie er gaat winnen.
Was Super Tuesday een drempeltje in de opmars van Obama? Of behoudt Clinton gewoon de inmiddels opgebouwde voorsprong? Of komt het voor het eerst sinds decennia neer op de Democratische conventie om een kandidaat te kiezen? Op de eerste twee vragen valt geen zinnig antwoord te geven, op het gebruikelijke deskundigengokwerk na. Maar de laatste vraag is in ieder geval wat Howard Dean, de voorzitter van de landelijke Democratische partij, betreft met nee te beantwoorden.
De Democraten, in ieder geval het partijestablishment, zit niet te wachten op een brokered convention – dus een conventie waarbij in achterkamertjes een kandidaat moet worden gekozen omdat de stemmen staken. Dus er zal druk uitgeoefend worden op de kandidaten en natuurlijk op de 'super delegates', honderden belangrijke Democraten, van alle Congresleden, Senatoren, gouverneurs, leden van de nationale partij, oud-presidenten en -vice-presidenten en meer van dat soort partijbonzen.
Maar in de tussentijd strijden Clinton en Obama rustig verder en is McCain de lachende derde.
Meer van Marc van Gestel
- De roep om verandering: wat wil de kiezer? - 13 januari 2008
