AA Home > Politiek > Marc van Gestel's column
De Amerikaanse verkiezingen: alles is mogelijk
Marc van Gestel is historicus en schrijft al sinds 2003 op internet over de Amerikaanse presidentsverkiezingen, waaronder dit jaar ook voor de website van EenVandaag. Gedurende 2008 schrijft hij geregeld voor AllesAmerika.com een column met zijn inzichten over de verkiezingen. Marc's zeer complete weblog is www.amerikalog.com.
23 maart 2008
Verkiezingsstrijd is nu al uniek
Als de voorverkiezingen van 4 maart (Rhode Island, Ohio, Vermont en Texas) iets duidelijk hebben gemaakt, is dat de Democraten verdeeld zijn, en verdeeld blijven. De kiezers zijn verdeeld in vrijwel elke staat en als Barack Obama of Hillary Clinton een staat wint, dan wint de ander altijd genoeg gedelegeerden om een beslissing in de Democratische strijd toch weer uit te stellen. Dan hebben de Republikeinen het, toch vooral dankzij het vroege terugtrekken van Mitt Romney, het beter voor elkaar.
Wie denkt dat de strijd tussen beide Democraten "nasty" is, moet even wachten totdat de landelijke campagne is begonnen. Ik ben niet zo van de voorspellingen, maar ik denk dat dit verkiezingsseizoen negatieve momenten zal kennen die het begrip "negative campaigning" een nieuwe dimensie zullen geven.
De teams van de Democraten en Republikeinen zullen zich zoals gewoonlijk redelijk inhouden. Het vuurwerk zal komen van de 527-groepen, die miljoenen mogen werven voor negatieve campagnes a la de Swift Boat Veterans for Truth uit 2004. Maar ook verwacht ik dit jaar huisvlijtspotjes op sites als YouTube, die eerst in de onlinewereld bekend zullen worden en daarna worden opgepikt door de kranten en tv-zenders. Het zal een verkiezingsseizoen worden waarbij de campagnes hun greep op de nieuwsstroom meerdere malen kwijt zullen raken.
Maar goed, dan moeten er eerst een Democratische en Republikeinse kandidaat zijn. In die laatste vacature is inmiddels voorzien: John McCain was eigenlijk al niet meer in te halen na Super Tuesday, al hield Mike Huckabee, de conservatieve oud-gouverneur van Arkansas, het nog vol tot en met 4 maart. Toen was het over en uit voor de parttime dominee, al was het alleen maar omdat McCain, profiterend van het winner-take-all-systeem van de Republikeinse voorverkiezingen, meer dan de helft van de benodigde gedelegeerden binnenhaalde.
McCain heeft nu een prettig uitgangspunt. Hij hoeft geen campagne meer te voeren en bereidt zich dus rustig op de Republikeinse conventie en de landelijke verkiezingen voor. Dat doet hij door zijn buitenlandervaring te benadrukken door een buitenlandse reis te ondernemen en door zijn politieke carrière te benadrukken in een tour door Amerika, ook door staten waar een Republikeins kandidaat doorgaans niet veel te zoeken heeft, namelijk in staten waar men doorgaans Democraten kiest, maar waar men vooral onafhankelijke geesten weet te waarderen. Denk aan New Hampshire.
Zolang een grote groep Amerikanen maar vast een door hem geregisseerd beeld van hem heeft, voordat de Democraten hem negatief proberen te framen. Zoals omgekeerd John Kerry in 2004 door de Republikeinen succesvol in een negatief referentiekader werd geplaatst.
Misschien dat de Democraten ook maar eens moesten overstappen op het winner-take-all-systeem. De kiezers weten niet voor welke revolutie ze moeten gaan; de eerste gekleurde kandidaat of toch de eerste vrouw? Change of experience, Obama of Hillary, een van de twee gaat het niet redden. De beslissing ligt in handen van de superdelegates, de grote groep partijbobo's (Democratische Congresleden, gouverneurs, burgemeesters van grote steden, belangrijke oud-politici), die ook mee mag stemmen op de Democratische conventie. Geen van beide kandidaten haalt de helft met alleen de gedelegeerden die de staten vertegenwoordigen.
Mocht geen van de kandidaten zich voortijdig terugtrekken – want dat is het alternatief – dan is het aan die superdelegates om de beslissing te forceren. Daar kunnen de deskundigen allemaal heel ingewikkeld over doen, maar de kandidaat met de meeste gewone gedelegeerden moet gewoon de nominatie krijgen, anders breekt de hel los in de Democratische partij en is een overwinning in november nauwelijks meer mogelijk.
Daarna is het wonden likken voor de nummer twee, die naar het zich laat aanzien niet de nummer 2 op het ticket wordt en die toch zo snel mogelijk de grootste fan van de nummer 1 moet worden, zodat de Democratische partij in ieder geval in eenheid de strijd aan kan gaan met de Republikeinen.
En die strijd belooft een heel eigen dynamiek te krijgen. Het is nog even wachten tot begin september, na de Republikeinse conventie, de landelijke strijd ten volle losbarst. Ik kan haast niet wachten.
Meer van Marc van Gestel
- De roep om verandering: wat wil de kiezer? - 13 januari 2008
- De landelijke verkiezingen zijn begonnen; McCain als lachende derde - 10 februari 2008
