AA Home > Politiek > De passie van de Democraten
De passie van de Democraten
7 februari 2008; commentaar/opinie van Dennis Kroese
Dit artikel heeft twee delen. Klik hier voor het eerste deel.
Waarom zijn vooral de Democraten zo gemotiveerd?
De enorme groei in kiezers bij de Democraten is niet te verklaren door bevolkingsgroei - het aantal mensen in bovenstaande staten is immers niet met een factor twee of drie gegroeid in 8 jaar tijd. Nee, het verschil is te verklaren door te kijken naar het aantal nieuwe kiezers; de stemgerechtigden die 4 en 8 jaar geleden niet konden of wilden stemmen en nu wel de motivatie hebben om naar de stembus te komen.
Ras/huidskleur
We beginnen maar meteen met de meeste controversiële: ras en huidskleur. Met de opkomst van Barack Obama, bijvoorbeeld, is het aantal zwarte kiezers enorm toegenomen. In zuidelijke staten als Alabama, Georgia en Tennessee, waar een aanzienlijk deel van de bevolking zwart is, is de opkomst onder deze bevolkingsgroep nog nooit hoger geweest.
In Georgia en South Carolina was meer dan de helft van de stemmers in de voorverkiezingen zwart, terwijl ze als groep minder dan de helft van de bevolking uitmaken. En de zwarten stemden overweldigend op Obama: vaak kreeg hij 80-90% van de zwarte stemmen.
Nu de zwarten voor het eerst een serieuze kandidaat hebben die ook werkelijk een kans maakt om de volgende president te worden, steunen ze hem dus ook massaal en zijn bereid om de moeite te nemen om voor Obama naar de stembus te komen.
Onder Latino's was voor Hillary Clinton populair; historisch gezien hebben Latino's en zwarten geen geweldige relatie, dus zij komen naar de stembus om de niet-zwarte kandidaat te steunen.
Geslacht
Met de mogelijkheid dat Hillary Clinton de eerste vrouwelijke president wordt, heeft ze de vrouwelijke stemmers in enorme aantallen gemobiliseerd. In de meeste staten won Hillary onder vrouwen en in veel staten gingen meer vrouwen dan mannen naar de stembus.
Hier geldt in feite hetzelfde verhaal als bij de vorige groep kiezers: nu een vrouw voor het eerst serieus kans maakt op het presidentschap, zijn veel vrouwen meer dan eerder gemotiveerd om te gaan stemmen.
Leeftijd
En dan de minst controversiële: leeftijd. Obama heeft de jongere kiezers (30 jaar of jonger) wakker weten te schudden en naar de stembus weten te halen met zijn retoriek. Hij leunt momenteel zwaar op deze groep kiezers, die hem in verscheidene staten de overwinning hebben gegeven.
Dat de groep jongere kiezers zo groot is geworden, is uniek. Nog nooit eerder kwamen zoveel jongere kiezers naar de stembus - dat heeft geen van de mannelijke, blanke, vaak grijsharige kandidaten in het verleden voor elkaar weten te krijgen.
Obama ziet er jong uit en is één van de jongste presidentskandidaten en hij spreekt de groep jongere kiezers zoveel aan dat ze bereid zijn in grote aantallen voor hem naar de stembus te gaan.
En hoe zit het met de Republikeinen?
Het aantal Republikeinse kiezers is bij deze voorverkiezingen ook gegroeid, maar minder dan de Democratische groep kiezers. De groei van het aantal kiezers daar is echter niet om dezelfde redenen als bij de Democraten.
Dit jaar zijn er een aantal Republikeinse kandidaten die elk een andere groep Republikeinen aanspreken. Mitt Romney sprak mensen aan die de economische situatie in de VS problematisch vinden, Mike Huckabee spreekt de meer religieuze, conservatieve kiezers aan, en John McCain spreekt mensen aan die karakter en persoonlijkheid belangrijker vinden dan de problemen van het land.
Binnen deze groepen hebben de kiezers soms niet echt passie voor de kandidaat waar ze voor stemmen, maar hebben ze wel een gruwelijke hekel aan de andere kandidaten. De aanhangers van Mike Huckabee vinden McCain en Romney bijvoorbeeld te liberaal, terwijl de aanhangers van McCain Romney hypocriet vinden (of te Mormoons) en alles willen doen om hem te dwarsbomen.
De reden dat er meer Republikeinen naar de stembus komen is dus dat ze vooral een bepaalde kandidaat uit de race willen houden; in ieder geval hebben ze daar meer passie voor dan dat ze een bepaalde kandidaat willen steunen. Een voorbeeld hiervan is de Republikeinse conventie in West-Virginia, waar de aanhangers van McCain liever voor Mike Huckabee stemden dan dat ze de overwinning aan Mitt Romney gaven.
De reden dat McCain momenteel toch zo overtuigend aan kop gaat, ligt aan het feit dat de "anti-McCain"-kiezers (de woorden van RealClearPolitics.com) zich momenteel verdelen onder Huckabee en Romney, waardoor Romney niet zo'n groot gevaar is geworden voor McCain als anders het geval was geweest.
Dus gaan de Democraten winnen in november?
Er is nog één onzekere factor die de Democraten in november tegen kan werken: wat gebeurt er met de Democratische kiezers die nu zo'n groot enthousiasme hebben voor de kandidaat die het uiteindelijk niet redt? Gaan de ondersteuners van Obama of Clinton op 4 november nog steeds enthousiast naar de stembus als 'hun' kandidaat niet de nominatie heeft gekregen?
Als Obama niet wint, blijven de jongere en zwarte kiezers dan weg op 4 november? Als Clinton niet wint, blijven de vrouwen dan weg?
Als hun motivatie ook verdwijnt op het moment dat hun kandidaat eruit ligt, kunnen de Democraten het nog wel moeilijk krijgen - dan hebben ze hetzelfde probleem van negatieve motivatie als de Republikeinen.
Gezien de passie die de Democraten nu al voor hun kandidaten hebben, is dat echter behoorlijk onwaarschijnlijk. Als ze nu tijdens de voorverkiezingen bereid zijn om in zulke grote aantallen voor hun kandidaat te gaan stemmen, dan zullen de zaken tussen nu en 4 november wel heel slecht moeten gaan als ze op die cruciale dag ineens niet meer bereid zullen zijn om diezelfde kandidaat te steunen.
Hoe gaat dit de Amerikaanse presidentsverkiezingen in november beïnvloeden?
Een andere columnist schreef op 6 februari dat John McCain zomaar ineens de volgende Amerikaanse president kan zijn, omdat hij in de peilingen in een hypothetische race met zowel Clinton als Obama vrijwel gelijkop gaat. Clinton zou het net tegen McCain afleggen als de verkiezingen nu tussen die twee zouden gaan, terwijl Obama nipt zou winnen.
De overtuiging in Nederland en België dat de volgende president zeer waarschijnlijk een Democraat zal worden, is volgens de genoemde columnist daarom op drijfzand gebouwd. Gezien bovenstaande gegevens over de Democratische en Republikeinse kiezers ben ik het hier echter niet mee eens.
De hypothetische scenario's waarnaar verwezen wordt, stellen een simpele vraag aan potentiële kiezers: als je de keus had tussen kandidaat X en Y, voor wie zou je dan stemmen?
De Democratische kiezers zijn overduidelijk enthousiast over hun kandidaat en zouden kiezen op basis van een positieve reden: ik vind deze kandidaat (Clinton/Obama) geweldig, zij zouden het land goed kunnen leiden.
De Republikeinse kiezers zijn echter minder enthousiast over hun kandidaat: McCain is niet conservatief genoeg, maar als ik moest kiezen tussen hem en Clinton/Obama zou ik voor hem kiezen.
Het probleem met bovenstaande redenering is dus, dat de Democraten positief gemotiveerd zijn en de Republikeinen in veel gevallen (hoewel uiteraard niet altijd) negatief gemotiveerd. Als je op 4 november de kans krijgt om naar de stembus te gaan en je stem uit te brengen, zul je veel meer geneigd zijn te gaan als je positief gemotiveerd bent dan wanneer je negatief gemotiveerd bent.
Dat is het probleem met dit soort hypothetische scenario's: ze zijn hypothetisch en nemen aan dat alle ondervraagden ook daadwerkelijk gaan stemmen. In het geval van negatieve motivatie zal het echter zeer moeilijk te zijn om ook echt uit je stoel te komen en naar de stembus te gaan.
De kans dat de race dan ook echt op een 50/50 scenario uitloopt - wat een ramp zou zijn voor zowel de Democraten als het Amerikaanse politieke systeem, zeker na het fiasco van 2000 - acht ik dan ook zeer klein. De motivatie van de Democraten voor hun kandidaten is er te groot voor.
Conclusie
Het is niet makkelijk om de winnaar van de presidentsrace nu al te voorspellen. Maar het idee dat de voorsprong die de Democraten nu bezitten op drijfzand is gebouwd is nogal vergezocht. Hoe meer mensen ze in de voorverkiezingen naar de stembus weten te krijgen, hoe meer mensen ze ook op 4 november naar de stembus zullen krijgen.
En als er één ding is dat de Democraten totnogtoe met overtuiging hebben weten te bewijzen, is dat het ze lukt om kiezers in grotere getalen dan ooit hun stem te laten uitbrengen.
